Алукьзавай азиз Рамазандин варз мубарак хьуй!

Мадни чаз азиз Рамазандин вацрахъ галаз гуьруьшмиш жедай мумкинвал гайи Сад Аллагьдиз шукур хьуй. Салават ва салам Рамазандин вацра Къуръан ракъурнавай Адан виридалайни кIани Мугьаммад Пайгъамбардиз (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал). Гьакъикъатда, и вацра Аллагьдин  патай инсанар патал еке регьим тир ва абуруз и дуьньяда яшамиш жедай къайда чирдай Пак Къуръан ракъурнава.

И вацран сад лагьай лайихлувал Къуръан назил авун я. Гьа и Рамазандин вацра Къуръан виридалайни чав мукьув тир цаварал назил авунвайди я. Ахпа къанни пуд йисан къене жуьреба-жуьре гьалариз, вакъиайриз килигна, Пайгъамбардал (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) агакьарнава. И кардикай Къуръандани лагьанва (мана): «Рамазандин вацра инсанриз дуьз рехъ къалурдай ва гьахъ батIулдивай къакъуддай Къуръан назил авунва» («Аль-Бакъара» сура, 185-аят).

 Кьвед лагьай лайихлувал, вацран къене авай Лайлату-ль-Къадрдин йиф я. Къуръанда лагьанвайвал, а йифиз авур ибадат, Лайлату-ль-Къадр квачир агъзур вацра авур ибадатдилай хъсан я.

Пуд лагьай лайихлувал, Рамазандин вацра мусурманринни мушрикрин арада Бадр лугьудай чкада ягъунар хьун я. Мусурманрин кьадар пуд сеферда тIимил тиртIани, абуру Аллагьди  ракъурай малаикрин куьмекдалди гъалибвал къазанмишна. Аллагьдин  Расулди (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) и вацракай икI лугьузвайди тир: «Эй инсанар, виридалайни чIехи ва берекатлу варз алукьнава. Агъзур вацралай хъсан йиф авай варз, юкъуз сивер хуьн ферз авунвай ва йифиз ибадат авун суваб авунвай варз. Ни и вацра сувабдин ибадат авуртIа, адаз ферз тир ибадатавур кьван сувабар кхьида, ни ферз тир ибадат авуртIа, адаз маса варцара пудкъанни цIуд ферз тир ибадат авур кьван суваб кхьида. Им сабур ийидай варз я, сабурдин сувабни Женнет я. Им иман гъанвайбурун рикIер секинарзавай ва ризкьи артухарзавай варз я. Ни сив хвенвай касдиз нянихъ сив хкуддайла тIуьн гайитIа, адазни сив хвейидаз хьайи кьван сувабар жеда, адан гунагьрилай гъил къачуда ва Жегьеннемдин цIукай ам къутармиш жеда». Асгьабри лагьана: «Я Расуляллагь, бес чакай нивай хьайитIани сив хвейидаз тIуьн гуз алакьдач?» Пайгъамбарди (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) жаваб хгана: «Са хурма ва я са хупI нек гайитIани адаз инал лагьай кьван суваб жеда». Мадни гьадисда лагьанва: «Рамазандин вацран сифте кьил рагьмет, юкьв гунагьрилай гъил къачун ва эхир Жегьеннемдин цIукай азад авун я».

Ибадатдихъ  ялзавай варз Гьуьрметлу стхаяр ва вахар! РикIе са зерре кьванни иман авай гьар са касди ам хъсан кIвалах авунихъ са куь ятIани ялзавайди гьиссазава. Гьавиляй ша чна а ялуниз жаваб гун, чи эхират патал хийирлу са кар ийин. И ялуникай Пайгъамбардин (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) гьадисда лагьанва: «Берекатдин варз алукьнава, и вацра Аллагьди  куьн Вичин рагьметдик кутазва, гунагьрилай гъил къачузва, дуьариз жаваб гузва, Ам куьне гьикI сад-садалай алатиз гзаф ибадатар ийиз чалишмиш жезватIа килигзава ва гьа и кардал малаикрин вилик Аллагьди  дамах ийизва. Эй мусурманар, куьне ийизвай хъсан крар ЧIехи Аллагьдиз  къалура. Гьакъикъатда, виридалайни бахтсузди кас и вацра Аллагьдин рагьметдикай хкатайди я» (Байгьакъи). ГьакIни, Рамазандин вацрахъ маса жуьредин хас лишанарни ава, абурукай садакай Пайгъамбарди (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) лагьанва: «Гьакъикъатда Женнетда Раййан лугьудай варар ава. Къияматдин юкъуз а варарай Женнетдиз фидайди анжах сивер хвейибур я. А юкъуз лугьуда: «Гьинава сивер хвейибур?». И арада сивер хвейибур къарагъна, вири, садни амачиз гьа и варариз гьахьда, ахпа варар агал хъжеда ва абурулай кьулухъ а варариз мад са касни гьахь хъийидач»(Байгьакъи).

Гьарамдикай яргъа ийизвай варз Расулюллагьди (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) чаз Рамазандин вацра хъсан кIвалахар авунихъ эвер гузва, гьадалайни гзаф ада чавай Аллагьдиз  муьтIуьгъ тахьуникай мукъаятвал авун тIалабзава: «Гьакъикъатда, йисалай йисуз Женнет, Рамазандин варз алукьдайла, мусурманар патал гуьрчег жезва ва ада лугьузва: «Я Аллагь! И вацра Ви лукIарикай зи чилел яшамиш жедайбур гзаф ая». Женнетда авай гьуьруьйри лугьуда: «Я Аллагь! И вацра чаз ви лукIарикай итимар ая».

 Пайгъамбарди (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) мадни лагьана: «И вацра ичкидивай къерех кьуна, чарадаз зулум тавуна ва амай чIехи гунагьрикай къерех хьайи касдиз, Рамазандин вацран гьар са йифиз Аллагьди  вишералди гьуьруьяр гуда ва Женнетда къизилдикай, гимишдикай ва къимет авай къванерикай са еке кIвал эцигда. Ам акьван екеди жеда хьи, эгер и дуьньда авай вири шейэр ана кIватIайтIа, абур и кIвале цIегьер авай тевледи и дуьньяда кьазвай кьван чка кьада. Амма эгер ада ички хъвайитIа, чарадаз зулум авуртIа ва я маса чIехи гунагьриз рехъ гайитIа, Аллагьди  ада йисан къене авур кьван вири хъсан кIвалахар терг ийида. Гьавиляй квез Рамазандин вацракай кичIе хьухь. Ам Аллагь-Та-аладин варз я, а вацра гунагьар ийиз кичIе хьухь. Аллагьди  куьн патал, куьне лезет хкуддайвал цIусад варз халкьнава, Вичиз лагьайтIа, са варз хкяна, гьавиляй Рамазандин вацрал мукъаят хьухь» (ТIабрани). Рамазандин вацракай себеб авачиз сив техвена са югъ кьванни тазвай ксариз чIехи гунагь жеда. Абу Гьурайрадивай агакьнавай гьадисда лугьузва: «Ни Рамазандин вацракай Шариатди кьабулзавай себеб авачиз са юкъуз кьванни сив кьун тавуртIа, адавай ам виш йисан къене сивер хвейитIани эвез хъийиз жедач».

Жемятдин арада садвал твазвай варз Рамазандин варз алукьун - им РагъэкъечIзавай ва РагъакIизвай патан мусурманар патал, абурун чIаларин ва хамунин тафаватдиз килиг тавуна, еке сувар я. И вацра абуру, вири сад хьана, экуьнин ярар ядалди къарагъна сив кьазва ва нянихъ сив хкудзава. Вири сад хьана жемятдин Таравигь-кпIар ийидайвал гьар йифиз вишералди, агъзуралди мусурманар мискIинра кIватI жезва. Девлетлуярни кесибар, къуллугъчиярни лежберар вири са тафаватни авачиз, са жергеда акъвазна капI ийизва, чинал хъвер алаз сада-садаз мубаракар ийизва. Чун Рамазандин вацраз лайихлу тир къимет тагуникай ва Аллагь-Таалади чаз гуда лагьана хиве кьунвай еке сувабрикай хкат тавурай лагьана къурху хьана кIанда. ГьакIни къурху хьана кIанда и пак вацра гунагьар авуникай, гьикI хьи, абур и вацра са шумуд сеферда артух жезва. Эгер чна чун и вацрани амай цIусад вацра хьиз тухвана, Аллагьди  гузвай еке суваб гъиляй ахъайна, адан паталай Адан азаб къазанмишайтIа, гьайиф тушни бес? Сив хуьн - им анжах экуьнилай няналди жуван бедендиз каш гун я лагьана чна фикирна кIандач. Ваъ! Сив югъ, йиф талгьана гьамиша хвена кIанда, сив хвена кIанда югъдийифди гунагьрикай къерех хьуналди.Къуй Аллагьди   чаз Рамазандин варз лайихлу къайдада кьиле тухудай къуват гурай! Амин.

 

Скачать книгу

Лезгинский исламский просветительский портал