КапI – мусурмандин пак буржи

Яшар балугъ хьанвай, акьулдиз кьери тушир гьар са мусурмандин хиве Аллагьди  йикъа вад сеферда (тайин тир вахтара) капI авун тунва. Эгер мусурмандин кьили кIвалахзаватIа, адаз капI тавун патал себеб авач лагьай чIал я. Анжах вацран кьилер авай ва аял хайидалай кьулухъ авахьзавайбур авахьна куьтягь жедалди дишегьлидиз капI ийидай ихтияр авач.

Мусурманди гьамиша капI авун лазим я, гьатта пис азарлу яз ва я женгина аваз хьайитIани. Амма ихьтин кьетIен вахтара капI ийидай регьят къайдаяр ава (санлай къачуртIа, Исламда инсандилай алакь тийидай шей гьич авач). 

КпIунин метлеблувилин гъавурда акьун патал, капI тавурла гузвай жазадикай хабар хьана кIанда. Са капI кьванни ахъаяй касди нагагь туба тавуртIа, адаз шариатди и дуьньяда кьиникьин жаза гузва. Эхиратдани, эгер Аллагьди  гъил къачун тавуртIа, 70 йисан къене Жегьеннемда азаб гуда. КапI авурла инсан неинки и азабдикай азад жезва, гьакIни ам еке сувабдиз лайихлу жезва. Сувабдин кьадарни, ам ийидайла чIугур чалишмишвилерилай ва рикIин сидкьидилай аслу я. Идалайни гъейри, Аллагь-Таала Мергьяметлуди я, Ада рикIин сидкьидай туба кьабулзава. Гьавиляй Аллагьдикай  умуд атIана кIандач. Амма рикIин сидкьидай туба ийидайла, мад гунагьар хъийидач лагьана, кIеви ният хьун лазим я. Халисан мусурманар Аллагь-Таалади чпин хиве тунвай кпIуниз ва маса везифайриз са четин кIвалахриз хьиз килигзавач. Акси яз, им Аллагь- Тааладихъ галаз рахунин шадвал, Вичихъ галаз  рахадай мумкинвал гайи Халикьдин патай регьим я. Эхиримжи вахтара, Дуьньядин эхир мукьва хьунин шагьидвалзавай (Пайгъамбарди (Аллагьдин салатни салам  хьуй адал) виликамаз лагьай) лишанар генани ачух жезва. Гьа ихьтин лишанрикай сад, чеб мусурманар яз гьисабзавай пара инсанри капI тахвун я. Ихьтин жемятдин арада яшамиш жезвай ва чпин дин чин тийизвай инсанриз капI тавун еке гунагь хьиз аквазвач, абуру кьилинди чарадаз зиян тагун яз гьисабзава. Им инсанрин арада чкIанвай, мусурман патал лап чIуру фикир я, вучиз лагьайтIа Аллагь-Тааладин эмир кьилиз акъуд тавун – Адаз аси хьана аксиниз экъечIун, Адан эмир гьисаба кьун тавун, виридалайни тIимил яз Адаз аси хьун я.

Ша чна дуьз фикир ийин

Аллагьдихъ  ва Мугьаммад Пайгъамбарди (Аллагьдин салатни салам  хьуй адал) лагьай вири шейэрихъ инанмиш хьун, - Аллагь-Тааладиз вири чизвайди, аквазвайди, ван къвезвайди, Ам вири махлукьатар халкьнавай къудратлу Халикь тирди, Ада вири дуьньядиз регьбервал гузвайди, вири махлукьатриз эхир авайди ва чIехи Дувандин юкъуз Ада чаз гьисаб-суал ийидайди инанмиш хьана кIанда. Аллагьдихъ  рикIин сидкьидай инанмиш яз, гьа са вахтунда Адан эмирар тамамар тавун гьикI мумкин я? Бес чна инсанрин буйругъар кьилиз акъудзава, иллаки абур чалай акьуллу, гзаф чирвилер авай, эгер чун абурун адалатлувилихъ агъунватIа, мадни артух эгер аси хьайитIа, азаб гудайди чизватIа. Агъада авайбур вине авайбуруз муьтIуьгъ хьунал, вирида къанун хуьнал гьи гьукумат хьайитIани, гьи жемятдин арада хьайитIани, къайда ва саламатвал бинеламиш хьанва. Амма, чирвилерин, адалатлувилин, гзаф вахтунда жаза гунин ва адан кIевивилин патахъай Аллагь-Тааладихъ галаз бес  инсанрикай виридалайни зурбади ва я вири инсанар санлай къачуртIани гекъигиз жедани? Ваъ, гьелбетда, жедач. Гьавиляй, Аллагьдихъ  инанмиш хьайидалай кьулухъ Адаз муьтIуьгъ тахьуни, Адан эмирар тамамар тавуни, инсандин ахмакьвилин ва я имандин зайифвилин шагьидвалзава, и кар ам патал хаталуди я. «Мусурман» гафунин мана «Аллагьдиз  муьтIуьгъ жезвайди» я, «Ислам» - «Аллагьдиз  муьтIуьгъвал ачухзавай дин». Гьуьрметлу стха, гьуьрметлу вах, эгер винидихъ гъайи делилри куьн рази авунатIа ва икьван чIавалди куьне капI ийизвачиртIа, квез чир хьухь: капI башламишун са тайин тир йикъал, гьатта маса кпIунин вахтуналди вегьедай ихтияр авач. Тадиз туба ая, икьван чIавалди кпIар тавурвиляй рикIин сидкьидай Аллагь-Тааладивай гъил къачун тIалаба, инанмиш яз келима-шагьадат кIела (ам 6-чина ганва) ва тадиз кпIунив эгечIа.

Нагагь квез гьеле кпIунал кIелзавай дуьаяр чизвачтIа, абур чирдалди (яргъал вегьин тавуна) капI гьатта абур кIел тавуна авун лазим я. Ихьтин арада кпIунин гьар са гьерекатда кIелзавай дуьа кIелун патал гьикьван вахт кIанзаватIа, гьакьван вахтунда акъвазун лазим я. Амма и къайдада капI ийиз эгечIай касди, жезмай кьван фад кпIунин дуьаяр чирун чарасуз я. Эвел «аль- Фатигьа», ахпа «ат-Тагьият», ахпани амай дуьаяр. Гележегдани гьамиша жуван капI къвердавай тамамди ийиз чалишмиш хьана кIанда.

Къуй Аллагь-Таалади чаз куьмек гурай! Амин.

 

«КапI – мусурмандин пак буржи» ктабдай

Лезгинский исламский просветительский портал