Гунагьар авуниз манийвал ийиз чалишмиш хьухь!

Гунагьар авуниз манийвал ийиз чалишмиш хьухь!

Мугьаммад Пайгъамбарди (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал,) лагьана: «Са сеферда, зи кьилив Жабраил малаик u атана ва за адаз лагьана: «Я Жабраил, заз Жегьеннемдикай ахъая!» Жабраил малаикди лагьана: «Я Пайгъамбар (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал), Аллагь-Таалади Жегьеннем халкьна ва 1000 йисуз ам куз туна, гьатта цIай яру жедалди.

«Тапарар» тIвар алай начагъвал

«Тапарар» тIвар алай начагъвал

Тапарар ва я табдин шагьидвал авун. И гафарин ван хьайила инсандин рикIе са гьихьтин ятIани наразивал арадал къвезва. Тапарар ва гьакъикъат инсанди мецин куьмекдалди сивяй акъудзава, мецини тек са инсандин рикIе авай шейэр лугьузва. Эхиримжи вахтара «тапарар» лугьудай тIвар алай азар халкьдин арада раиж хьанва. 

Миллетчивал – Исламдин душман

Миллетчивал – Исламдин душман

Гьайиф хьи, чаз мукьвал-мукьвал Дагъустанда ванер къвезва гьикI садбуру чпин миллет хъсанди я, масадбуру чпинди хъсанди я лугьузватIа. Идалай вилик Дагъустрандин душманриз чи республика са шумуд патал пайиз кIанзавай: лезгияр кьилди – «лезгистан», аварар кьилди «аваристан» ва мсб. Гьа вахтунда гзаф къалар арадал атанатIани, шукур хьуй Аллагьдиз, душманрин мурад кьилиз акъатнач.

МискIиндин эдебар

МискIиндин эдебар

МискIиндиз фидайла, дуьа кIелун сунна я: «Я, Аллагь! МискIиндиз физвай ва Вавай тIалабзавай инсанрин гьуьрметдай за тIалабзава. Зун кIваляй экъечIнава такабурлу тушиз ва инсанриз къалурун патал ваъ. Зун экъечIнава Ви ажугъдикай кичIела, Ви разивал тIалабиз. Я Аллагь, за Вавай зун жегьеннемдикай къутармишун тIалабзава, зи гунагьрилай гъил къачу, гьакъикъатда, анжах Вуна абурулай гъил къачузва».

Зугьа кпIунин лайихлувилер

Зугьа кпIунин лайихлувилер

Зугьа капI – им Пайгъамбардин (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) кIеви суннат (суннату-ль-муаккада) я. И кпIунин вахт рагъ экъечIна са жидадин (тахминан 3,5 м) виниз хкаж хьайила, яни рагъ экъечIна са зур сятинилай эгечIзава ва гьатта рагъ цавун аршдив агакьдалди давам жезва. Ам ийидай виридалайни хъсан вахт йикъан ¼  (садай кьуд пай)фейила я.

Халид ибн Валида агакьарнавай еке гьадис.

Халид ибн Валида агакьарнавай еке гьадис.  

Мугьаммад Пайгъамбардин (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) кьилив са араб атана икI лагьана: «Я Расуляллагь (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал), зун ви кьилив и дуьньяда бахтлу хьун патал заз лазим тир шейэр чириз атанвайди я».

Пайгъамбарди (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) адаз лагьана: «Хабар яхъ, за жавабар гуда».

Дишегьлийриз насигьат

Дишегьлийриз насигьат

Са юкъуз Али асгьаб  вичин пабни галаз Пайгъамбардин  кьилив атана. КIвализ гьахьайла, абуруз чилел ацукьна шехьзавай Аллагьдин  Расул  акуна. ФатIимади  жузуна: «Я Расуляллагь , вун вучиз пашман я? Ви вилерай накъвар куь гъана?» Пайгъамбарди лагьана: «Исраъдин ва Ми’раждин йифиз Аллагь-Таалди заз Жегьеннемда гьар жуьредин азабар гузвай зи умматдай тир дишегьлияр къалурна. Зун исятда абурун гьакъиндай шехьзава». 

Аль-Исраъ ва-ль-Ми’радж

Аль-Исраъ ва-ль-Ми’радж

Исламдин тарихда мусурманриз чи диндин девлетлувилер ва лайихлувилер рикIел гъидай ва чеб Мугьаммад Пайгъамбардин (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал,)биографияда гьат-навай гзаф вакъиаяр ава. Адан кьилел атай аламатар чун патал хъсан тарс я. Мугьаммад Пайгъамбардин (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал, ) уьмуьрдай виридалайни рикIел аламукьдай вакъиайрикай сад адан йифен сиягьат (Исраъ) ва ам цаварал тухун (Ми’радж) я. 

Къуръанда лагьанва: «Шукур хьуй, йифиз Вичин лукI Гьарам мискIиндай Ал-Акъса мискIиндиз тухвайдаз, ... адаз са бязи Чи аламатар къалурун патал. Дугъриданни, Ам виридан ван къвезвайди ва вири аквазвайди я»                   («Исраъ» сура, 1-аят). 

Дин гадармир!

Гаф сад авуна алимри лугьузва хьи, гунагь тавун хъсан кIвалах авунилай хийирлу я. ГьикI хьи, гунагь – им Аллагьдиз аси хьун я. Гунагьар кьве жуьре ава: чIехибурни гъвечIибур. ЛукIра хъсан амалар авурла, месела, капI авурла, сив хвейила, садакьа гайила ва гьакIни чIехи гунагьрикай вич хвейила Аллагьди гъвечIи гунагьрилай гъил къачузва. Амма чIехи гунагь хьайитIа, чарасуз рикIин сидкьидай туба авун лазим я. ЧIехи гунагьрикай виридалайни писди – дин гадарун я. 

Аллагьдин Сифетар

Аллагьдин Сифетар

Ирада (Аллагьди, вичиз кIан хьайила, гьар са кар авун)
Гьар са мусурмандиз чир хьун лазим я. Аллагьдиз  кIан тахьанмаз са затIни кьиле фидач. Месела, Ибрагьим  пайгъамбарди  вичин хва Исмаил  тукIвадайла чукIул вичиз муьтIуьгъ жезвач лугьуз, адакай хъел атана ва ам ажугълу яз чилел гадарайла, чукIул рахана: «Вучиз вун зал ажугълу я?» Ибрагьима 
 жаваб гана: 

Туба авуникай авай хийир

Инсандин бедендиз, руьгьдиз зарар гузвай кьван вири шейэр Аллагьди  гьарам авунва. Инсанди ийизвай гунагь агъудилайни хаталу я. Вучиз лагьайтIа, агъу хъвайитIа, ам и дуьньядин куьруь уьмуьрдикай магьрум жеда, анжах гунагьар гзаф хьайи кас эхиратдин хушбахтвиликай магьрум жезва.Агъудикай ва ада гузвай зарардикай чаз духтурри хабар гузва, гунагьрин хаталувиликай Къуръанда ва Пайгъамбардин (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал)  гьадисра лагьанва.

Мугьаммад Пайгъамбар ( Аллагьдин салатни салам хьуй адал) вири инсаниятдин Пайгъамбар я!

Гьар са затIунихъ вичин халикь ава. Гьелбетда, дуьньядихъни вичин халикь ава. Дуьньядин халикь лагьайтIа, Аллагь-Таала я. Къуръанда лагьанва (мана): «Ихьтин гуьзел къайдада аваз цавар ва чилер, куь чIалар ва нугъатар, гьар жуьредин рангарин чIарар ва вилер хал-кьун Аллагь-Тааладин зурбавилин делил тушни мегер? Акьул ва чирвилер авай ксар патал ибур делилар я» («Ар-Рум» сура, 22-аят).

Лезгинский исламский просветительский портал