Нуьгь (Ной) пайгъамбардикай (Адал салам хьуй) риваят

Нуьгь (Ной) пайгъамбардикай (Адал салам хьуй) риваят Идрисаз (Адал салам хьуй) Ламак тIвар алай хтул авай ва адаз хва хьайила адал Абдул Гъаффар тIвар эцигна. Абдул Гъаффар датIана ишехьдай ва Аллагьдиз ибадат ийидай, ам Нуьгь (ишехьдайди) (Адал салам хьуй) тIвар алаз машгьур хьана.Са сеферда адаз кьуд вил авай кицI акуна ва ада фикирна: «Гьихьтин мешребсуз кицI ятIа аку». И вахтунда Аллагьди кицIиз рахадай мумкинвал гана ва кицIи Абдул Гъаффараз лагьана:

 «Я Абдул Гъаффар, вуна ник тахсир кутазва?! Нагагь захъ жув вуж яз халкьунин гьакъиндай лугьудай ихтияр авайтIа, заз жув кицI яз халкь авуна кIан жедачир. Нагагь вуна зи Халикьдихъ тахсир кутазватIа, мегер Ам гьар са кутуг тавур кардикай михьи тушни?» КицIикай икI фикир авуна лагьана регъуь ва Аллагьдихъай кичIе хьайи Нуьгь (Адал салам хьуй) ишехьиз гатIумна ва адан накъвар я югъ, я йиф талгьана акъваззавачир. Адан вири уьмуьр вичелай гъил къачун патал минетиз фена.

Килиг садра, чун, вири уьмуьрда гунагьрилай гъил къачун патал тIалабна кIанзавай ксар гьикI къайгъусуздаказ чи гунагьрив эгечIзаватIа. Чаз рикIерин къенез муьрхъ янаваз чIехи гунагьрин гъиляй чуьнуьх хьанвай басират (гьакъикъат акун) аквазвач. Пайгъамбарар маъсумар (гунагьрикай хвенвайбур) я, гьавиляй куьне фикир ийимир хьи, гуя пайгъамбаррин гунагьар ахъайзава лагьана.  Им анжах къалурзавай гъалатIар я, чна са нетижа, тарс хкудун ва чаз чешне хьун патал. Абурукай чIуру фикир авуна кIандач.

Жабраил (Адал салам хьуй)рекьелай  алатнавай Къабилан несилдин патав фена абур сад тир Аллагьдихъ инанмиш хьунал хкун патал Нуьгьан (Адал салам хьуй) патав атайла, адан вад виш йис тир ва и вахтунда адал дяведиз гьазурвал акун патал гъазаватдин партал алукIна, куьмекдин туьрбан ва къастунал кIеви хьунин гапур вугана.  Нуьгь (Адал салам хьуй) Дармашилдин, рекьелай алатнавай, аллагьсуз падишагьдин вилаятдиз фена.  Ада инсанрикай сад лагьайди яз чехир гьазуриз ва ам хъваз, къумарал къугъваз, къизилдалди цванвай перемар алукIиз хьана.

«Бадаи`уз-зугьур» тIвар алай кабда Дармашилакай гьакI лугьузва. Адан зулумдикай чили агьузар чIугвазвай. Адан девирда инсанри къанундал амал авуна ийизвай некягьдикай туба авуна ва гьайванар хьиз яшамиш жезвай. Абуру бутриз икрам ийизвай. Абуру чпин бутар къизилдалди ва гимишдалди чIагурнавай тахтарал эцигнавай, къаравуларни агулднавай ва абур патал суварин къурбанд ийидай кьилдин йикъарни тешкилнавай.

Ихьтин суварин са югъ чара авуна хьиз, Нуьгь  (Адал салам хьуй) кьакьан тепедал хкаж хьана ва Мугьаммад Пайгъамбардин (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) нур арада аваз, адан куьмекдалди Аллагьдивай тIалабиз эгечIна вичиз куьмек гун патахъай. Ахпа ада шадвилерзавай халкьдихъ элкъвена лагьана, бес вич Аллагьдин пайгъамбар я ва Аллагьдилай гъейри, мад куьне садазни икрам авуна кIандач. Адан сесинин ван рагъ экъечIдай патани, рагъ акIидай патани акъатна. И межлисдиз атанвай вири кичI гьатна аватна ва бутарни чеб алай тахтарилай чилел гьалч хьана. Ва вири и жемятдин арада тек са бахтлу дишегьлиди, Имрата гьакъикъатдин дин кьабулна. Аллагьдин кьадардалди Нуьгь (Адал салам хьуй) адал эвленмиш хьана ва ада ругуд аял хана адаз – пуд хвани пуд руш. Рухвайрин тIварар Сам, Хам ва Яфис, рушаринни Бухайвират, Сарат ва Хавсат, ам гьакIни Ислам кьабулай Уджвидан руш Валъабал эвленмиш хьана. Адани кьве хва – Балусни Камъан хана, ахпа гьакъикъатдин рекьелай элячIна бутриз ибадат ийиз эгечIна. Адан рикIи Сад тир Аллагьдин гьакъиндай ибадат авунин ширинвал гьисснач.

Ислам дин кьабулай итимринни дишегьлийрин кьадар вири пудкъанни цIуд кас хьана. Нуьгьа (Адал салам хьуй)  Дармашилазни адан жемятдиз Сад тир Аллагьдиз ибадат авун патал пуд виш йисан къене эвер гана. Рекьелай алатнавай Дармашил кьейила, падишагь адан хцикай хьана ва амни малъун (негьнавайди), вичин бубадилайни фейиди хьана. Ам кьейидалай кьулухъ пачагьлугъ адан хва ТIагърадусан хиве хьана ва амни рекьелай алатнавайбурукай тир.

Диндал алачирбуруз Сад тир Аллагьдиз ибадат авун патал Нуьгьа (Адал салам хьуй)  ругуд виш йисан къене эвер гуз хьана, амма Къабилан несилдин арада ислам дин кьабулиз кIан хьайи кас хьанач. Гьакъикъатдин диндал эвер гунин рекье Нуьгьал  (Адал салам хьуй)  гзаф азабазият ацалтна. Ахьтин дуьшуьшарни хьана хьи, ам саки рекьидалди гатана ва кьенвайди хьиз хьана зирзибилар вегьизвай чкадал гадарна. Амма идазни килиг тавуна ада акъваз тийиз гьакъикъатдин диндал атун патал эвер гуз хьана. Ва гьихьтин азабар адал ацалтнатIани, ада вич гьелекзавай ксарин патахъай абуруз писвал хьун тIалабнач, акси яз анжах вири хъсанвилер тIалабзавай. Вичин сабур-лувилел ва къастунал кIевивилел гьалтайла ам Уллу-ль-Азму (къастунал кIеви, машгьур пайгъамбарар) лагьай дережадиз лайихлу хьана.

Амма Халикьди адаз адан халкьдин арадай садни дуьз рекьел алайбур жедачирдакай лагьайла, ада умуд атIана хьиз Аллагьдивай и чилел са инанмиш туширдини тун тавун тIалабна, гьикI хьи абуру вичин гьакъикъатдин лукIар рекьелай алудун мумкин тир. Ада вичин дуьада Къабилан несилар жазаламишун тIалабна. Ада и дуьа ийидайла цавар зурзана, икI Халикьди Вичи дуьа кьабулнавайдан гьакъиндай чирвал гана.

Лезгинский исламский просветительский портал