СИВ ХУЬНИН ШАРТlАР

Рамазандин вацра ферз тир сив хуьн чарасуз я:
1) Мусурмандиз (кафирди ва я муртадди хвейи
сивер кьабулзавач).
2) Яшар бегьем хьанвайбуруз.
3) Акьул тамамбуруз.
4) Сагълам ва сив хуьн алакьза вайбуруз.
5) Дишегьли вацран кьилерикай ва аял хайидалай
кьулухъ къвезвайбурукай михьи хуьн лазим я
(вацран кьилер ва я аял хайидалай кьулухъ
къвезвайбур авайла хвейи сив кьабулзавач).

КапI ийизвайдавай зияратдал (гьаждиз) физ жедани?

Вичихъ мумкинвал авай гьар са мусурманди Исламдин вад дестекдикай сад тир зиярат - гьаж (гъвечIи ва чIехи) кьилиз акъудун лазим я. Гьаж гьар са мусурман патал зиярат - гьаж (гъвечIи ва чIехи) кьилиз акъудун лазим я. Гьаж гьар са мусурман патал чарасуз я, мусурман ахьтиндаз лугьузва хьи, ни рикIин сидкьидалди шагьадатдин кьве пайни адан гъавурдик кваз лагьанватIа. КапIавун, гьаж хьиз, Исламдин дестекрикай сад я ва ам йикъа вад сеферда авуна кIанда. И дестекрикай гьар садахъ вичин къиметлувал ава.  Абурукай сад кьилиз акъудуни, муькуьди кьилиз акъудуникай азад ийизвач. Кьве дестекни кьилиз акъудун чарасуз я.  

Мехъер шариатда хъсан кар (сунна) яз гьисабза лугьузвай гафар дуьзбур яни?

Шариатдай килигайла, мехъер авун сунна я. Амма гьар са кардихъ вичин гьалалдинни гьарамдин сергьятар ава, гьавиляй чаз шариатда мехъер вуч лагьай гаф ятIа чир хьун лазим я. Мехъерин мана шадвал я, ва шадвал гьалал я. Шадвал инсандиз хас я, мисал яз, са кас яргъал сиягьатдай хтайла, аял хьайила, гададиз свас гъидайла ва я руш гъуьлуьз фидайла ва маса вахтара. Шариатди мехъер ийидай ихтияр и къайдада гузва: Гьар сада вичин такьатриз килигна гьайванар тукIвада: садбуру жунгав, садбуру гьер, садбуру кIек ва я верч ва талукь тир тIуьнни гьазурна мугьманриз эверда. 

МискIиндиз гьахьайла саламдин капI авун ферз яни, тахьайтIа сунна? И капI авун виже текъвезвай мискIинар авайди яни?

МискIинда тагьияту-ль-масжид капIавун ферз туш, амма гьар сеферда аниз гьахьайла, ихьтин капIавуртIа, хъсан яз гьисабзава (сунна). Ам авунин къайда ихьтинди я. МискIиндиз гьахьнамазди, ацукьдалди вилик капIавуна кIанда. Нагагь кьасухдай капIтавуна ацукьайтIа, адан вахт алатда ва ихьтин инсан мискIиндиз гьуьрмет тавурди яз гьисабда. Тагьияту-ль-масжид капIавун патал ният агъадихъ галай къайдада ийида: «Ният ийизва за кьве ракатдин тагьияту-ль-масжид суннатдин капI Аллагь  патал авун, Аллагьу акбар!» 

Азан кIелайдалай кьулухъ ван алаз Пайгъамбардиз (Аллагьдин салатни салам хьуй адал) салават гъун къадагъа (гьарам) яни?

Ваъ, гьарам туш. Азан гайидалай кьулухъ Пайгъамбардиз (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) салават гъун сунна я. И кар азан ягъай касдини адан ван атайбуруни авуна кIанда.
Имам Муслима агакьарнавай гьакъикъи гьадисда лагьанва: «Квез азандин ван хьайила, адан гафар тикрар ая, ахпа заз салават гъваш ва Аллагьдивай  зун патал василат (чIехи дережа) тIалаб ая (яни и дуьа кIела:
«Аллагьумма Рабба гьази дагIвати-ттаммати ва-ссаляти-ль-къаимати ати МухIаммадан иль-василата валь-фазилата вабгIасгьу макъаман МахIмудани-ллязи вагIадтагьу, иннака ля тухлифуль-мигIад»)».
Лезгинский исламский просветительский портал