Чи халкь авай мусибат

И кардикай хабар хьайи иблисни секиндиз акъвазнач. Адаз дин къеняй чIуриз кIан хьана. ИкI чи халкьдин арада ягъалмиш десте – вагьабизмдин терефдарар чкIана. Абуру чеб мусурманар я лугьузва, амма диндиз акси кIвалахар ийизва ва гьа идалди чи халкь генани диндивай яргъаз акъудзава. Абурун ягъалмишвиликай чна кхьидач, вучиз лагьайтIа абурун амалар виридаз ашкара я.

Ибадатдикай рахайтIа, Аллагь-Таалади пак тир Къуръанда лагьанва (мана):

«За жинерарни инсанар Заз ибадат авун патал халкьнава». 

Ахцегь Рагьманкъули

Алим ва шаир Агъадин хва Рагьманкъули XVII-асирда Ахцегьаяшамиш хьана. Ада гзаф йисара Ахцегьрин медресада тарсар гана ва жемятдизкъуллугъна. 1623-йисуз фарс чIалай араб чIалаз Ирандин зурба духтур Абдулмуъмин Дайламидин тIибдин (медицинадин) ктаб таржума авуна. Зариди таржумадиз кхьенвай сифте гаф гьикаятдин жуьре теснифнавай гуьзел эсер яз гьисабиз жеда. Дагъустандин алимри Рагьманкъулидин гьам хсуси эсерриз, гьамни таржумайриз, гьикаятдин эсерриз хьиз, еке къимет гузва. Ахцегь Рагьманкъулидин эсерри лезги илим ва эдебият вилик финиз хъсан таъсир авуна.

Аль-Исра валь-Ми’раж

Ражаб вацран 27-йиф аламатдин вакъиа хьайи вахт я, им чи Пайгъамбар (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) Халикьди цаварин сиягьатдиз акъудай йиф я - Аль-Исра валь-Ми’раж. Гьаниз килигна Ражаб вацран 27-юкъуз сив хуьн хъсан кар яз гьисабзава. Аль-Исра валь-Ми’раж – им Аллагьди  анжах чи Пайгъамбардиз (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) авунвай еке гьуьрмет я. 

Салигь (Адал салам хьуй) пайгъамбардикай куьруь риваят

Салигь (Адал салам хьуй) пайгъамбардикай куьруь риваят `Ад тайифа терг авурдалай кьулухъ ичIи хьанвай чил ацIур хъувун патал Аллагьди анал Самуд тайифадин несилар ракъурна. Аллагьди абуруз бес кьадарда ризкьи гана ва дагъларни чуьллер абурун малкъарадай мублагьвилелди ацIурна. Абуру дагъларин кьветIерик, бедбахтвилерикай, маса татугайвилерикай, `Ад тайифа терг авур тIурфанрикай чуьнуьх хьун патал чкаяр авуна. Абурун фикирдалди гарарикай хъсандаказ чуьнуьх хьайитIа, абурув ихьтин жуьредин бедбахтвилер агакьдач. Гьавиляй абуру чеб дуланмиш жезвай чкайра магъарайрик мягькем ракIарар кутуна. 

Ивидин накъвар

Са сеферда Иса пайгъамбардикай (адал салам хьуй) дастамаз къачуз кIанз вацIал атана. Амма и вацIа цин паталай иви авай. И кар акур Иса пайгъамбар (адал салам хьуй) мягьтел хьана ва вацIун къерех кьуна ам винел фена.
Гьа икI ам са къеледал агакьна, адан  иесидивай цикай хабар кьурла ада вичиз чидай вахтарилай яд гьахьтинди тир лагьана. Иса (адал салам хьуй) генани мягьтел хьана ва мадни винел фена. Кьвед лагьайкъеледин иесидинисад лагьайдагайи хьтин жаваб гана. Эхирни Иса (адал салам хьуй) ивидин вацI авахьзавай рагарал агакьна. Пайгъамбарди (адал салам хьуй) суал гана:"
Лезгинский исламский просветительский портал