Суннат истихара капI

Истихара гаф, араб чIалай таржума авурла, меслят тIалабун лагьай чIал я. Яни истихара капI ийизвай инсанди Аллагьдивай  меслят тIалабзава. Са кIвалах ийиз кIанзавай, амма адакай хийир ва я зарар жедатIа чин тийизвай инсандиз истихара капI авун меслят къалурзава. Пайгъамбардин (Аллагьдин салатни салам хьуй адал) гьадисда лагьанва: «Адаман рухвайрин (яни инсанрин) бахт Аллагьдивай истихара авун ва бахтсузвал истихара тавун я» («Изах» 46-чин).

Мурад кьилиз акъатун патал гьихьтин капI авуна, гьихьтин дуьаяр кIелна кIанда?

Мурад кьилиз акъатдайвал ийизвай капI кьве ракатдикай ибарат я.
Ибн Мажагьа ва Тирмизиди агакьарнавай Пайгъамардин (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) гьакъикъи гьадисда лугьузва:
«Аллагь-Тааладихъ ва я са инсандихъ муьгьтеж хьайи касди тамам къайдада дастамаз къачурай, ахпа кьве ракатдин капI авурай ва «альгьамдулиллягь, вассаляту вассаляму аля расулиллягь» 
лагьайдалай кьулухъ и дуьа кIелрай:

Вили ягъ тавун патал вилин хтар кутун, вилин яд ягъун дуьз яни? Вуч авун лазим я?

Ибн Гьажар Гьайтамиди лугьузвайвал, вилин хтар мусурмандиз кутун къадагъа я, анжах дуьаяр кхьенвай тIилисимар акалдай ихтияр ава. Вилин яд, месела, зам-зам ва дуьаяр кIелнавай яд вил алудун патал ишлемишдай ихтияр ава. ГьакIни чаз суннадай аквазвайвал, дуьаяр (гьа жергедай яз «Аль-Фатигьа») кIелиз-кIелиз вили янавай инсандин бедендилай гъил тухвайтIани хийир жеда. Куь суалдиз гегьенш тегьерда чна и газетдин 4-чина макъаладин тегьерда жаваб ганва. КIела, менфят къачу .
 («Мангьаж аль-Къавим»).

Балгъан нажас яни?

Нажас – им ахьтин чирк я хьи, вич бедендал, парталрал ва я капI ийизвай чкадал алаз хьайитIа, капI дуьз тежезвай. 
Нажасдик акатзава: кицI, вак, баир, цвар, иви, ирин, экъуьчайла къвезвайбур, ички, кьейи гьайванрин як ва хамар. Эгер кьейи гьайванрин хамар (кицIин ва вакIанбуралай гъейри) кутугай тегьерда михьайтIа, абур михьи жеда, амма сар ва хаз михьи жедач. Мусурман адетралди тукIунвай, як тIуьниз ишлемишзавай гьайвандин хам ва сар михьибур я, гьатта михьдалди. Кьейи балугъни нажас туш. Дамаррай иви тефизвай кьейи гьашаратар циз аватайтIа, ам нажас жедач, гьатта абурун кьадар гзаф тахьанмаз.

Малдин лак (цIи фид) бедендик хкIуртIа гъилер чуьхуьн атIузвани?

Ам галукьайтIа, дастамаз чIур жезвач, амма нажас хьуниз килигна ам хкIур чка целди чуьхуьн лазим я
(«Фатгьуль-Муин).
 
Лезгинский исламский просветительский портал